Το βιολί ανήκει στην οικογένεια εγχόρδων με τόξο. Η προεύλευση και ο χρόνος εμφάνισης του δεν είναι απόλυτα συγκεκριμένος. Το μεσαίωνα στην δυτική Ευρώπη υπήρξαν κάποια έγχορδα με τόξο που έπαιξαν σημαντικό ρόλο στην εξέλιξη του οργάνου. Την εποχή της αναγένησης περίπου το 1550 πρωτό-εμφανίστηκε στην Ιταλία με κάποιες ασαφείς ονομασίες.
Κατά τον 170 αιώνα στην Ιταλία κατασκευάστηκαν μερικά από το τελειότερα βιολιά από οικογένειες φημισμένων Ιταλών κατασκευαστών όπως A. Stradivari, A. Amati, Guarneri κ.α. που ακτινοβολούν μέχρι και σήμερα χάρη στο βαθύ και πλούσιο ηχόχρωμα, την τέλεια κατασκευαστική δομή και την ανυπέρβλητη ηχιτική τους απόδοση. Σήμερα υπάρχει ένας μικρός αριθμός αυθεντικών βιολιών εκείνης της εποχής που βρίσκονται είτε σε ιδιωτικές συλλογές, είτε στην κατοχή διάσημων solist.
Κατά την εποχή του ρομαντισμού ο Ιταλός βιρτουόζος του βιολιού Nicolo Paganini (1782 – 1840) εισάγει καινοτόμες τεχνικές με τα ανυπέρβλητης δυσκολίας έργα του (π.χ. 24 Καπρίτσια για σόλο βιολί) φτάνοντας την βιολιστική δεξιοτεχνία σε ένα νέα υψηλό επίπεδο.
Το βιολί είναι ένα από τα μελωδικότερα και ευέλικτα όργανα της οικογένειας των εγχόρδων εφόσον κατέχει πρωτεύοντα ρόλο ως μόνιμο μέλος της συμφωνικής ορχήστρας, ενώ παράλληλα το λυρικό και ξεχωριστό ηχόχρωμά του το καθιστά ιδανικό και για μικρότερα μουσικά σύνολα, σύνολα μουσικής δωματίου (κουαρτέτο εγχώρδων κ.α.) ακόμη και για συγχρονή μουσική και πολλά μουσικά ιδιώματα (παραδοσικό βιολί, έντεχνο τραγούδι, Gypsy-Jazz, συμφωνική pop κ.α.).
Στο ωδείο στην τάξη του βιολιού γίνονται δεκτά παιδιά από 6 ετών και άνω. Η τάξη του βιολιού εφαρμόζει ένα ειδικά σχεδιασμένο παιδαγωγικό πρόγραμμα για παιδιά (σχολικής ηλικίας) που εξασφαλίζει σίγουρη πρόοδο ενώ ανταποκρίνεται παράλληλα στις μουσικής απαιτήσεις και μεγαλύτερων σπουδαστών. Τα μαθήματα είναι ατομικά με διάρκεια 40′ έως 90′ λεπτά ανάλογα με την ηλικία και την τάξη του σπουδαστή. Υπάρχει και η δυνατότητα συμμετοχής των παιδιών σε μουσικά σύνολα και σύνολα μουσικής δωματίου.